Heb ik een slimme meter?

Je weet meestal vrij snel of je een slimme meter hebt: controleer of je meterstanden automatisch bij je energieleverancier binnenkomen, kijk wat je netbeheerder op jouw adres geregistreerd heeft en zoek eventueel het typenummer op de meter op. Alleen naar het schermpje in de meterkast kijken is niet genoeg, want een gewone digitale meter kan er bijna hetzelfde uitzien.

De snelste manier om te checken of je een slimme meter hebt

Begin niet meteen met allerlei technische codes. In de praktijk geven drie simpele controles vaak al duidelijkheid.

Kijk of meterstanden automatisch worden doorgegeven

Log in bij je energieleverancier of kijk in de energie-app. Zie je daar recente meterstanden of verbruiksgegevens zonder dat je die zelf hebt ingevuld, dan is de kans groot dat je een slimme meter hebt.

Let vooral op deze signalen:

• Je hoeft bij de jaarafrekening geen standen meer door te geven.
• Je ziet regelmatig nieuw stroomverbruik in je account of app.
• Ook gasstanden verschijnen automatisch, als je een gekoppelde gasmeter hebt.
• Bij een verhuizing of overstap staan de meterstanden al ingevuld.

Geen automatische standen? Dan weet je nog niet alles. Een slimme meter kan namelijk wel aanwezig zijn, maar niet op afstand uitlezen.

Controleer je gegevens bij de netbeheerder

De netbeheerder weet welk type meter op jouw adres is geplaatst. Dat is vaak betrouwbaarder dan het uiterlijk van de meter, want een digitale meter en een slimme meter lijken op het eerste gezicht sterk op elkaar.

Je kunt dit meestal controleren via het online portaal van je netbeheerder of door contact op te nemen met de klantenservice. Houd je adres, meternummer of EAN-code bij de hand als daarom wordt gevraagd.

Vraag niet alleen: "Heb ik een slimme meter?", maar ook: "Staat uitlezen op afstand aan?" Dat zijn twee verschillende dingen.

Zoek het typenummer van je meter op

Op de voorkant van de meter staat meestal een merk, serienummer en typenummer. Het typenummer staat vaak bij een barcode, display of productlabel. Maak eventueel een foto, zodat je niet in de meterkast hoeft te blijven zoeken.

• Noteer het merk en typenummer precies zoals het op de meter staat.
• Zoek online op het merk in combinatie met het modelnummer.
• Kijk in de handleiding of specificaties naar termen zoals slimme meter, DSMR, P1-poort of communicatie.
• Twijfel je tussen meerdere codes? Vraag dan de netbeheerder om bevestiging.

Het serienummer is niet hetzelfde als het typenummer. Het serienummer hoort bij jouw specifieke meter, terwijl het typenummer iets zegt over het model.

Digitale meter of slimme meter

De verwarring ontstaat vooral doordat beide meters een digitaal scherm kunnen hebben. Een modern display betekent dus niet automatisch dat de meter ook slim is.

Een digitale meter toont alleen standen

Een digitale meter registreert je verbruik en toont de standen op een scherm. Vaak kun je door verschillende telwerken bladeren, bijvoorbeeld normaal- en daltarief of afname en teruglevering.

Wat ontbreekt, is de automatische communicatie met de netbeheerder of energieleverancier. Je moet de standen dan nog steeds zelf doorgeven als daarom wordt gevraagd.

Een slimme meter kan standen doorsturen

Een slimme meter kan meterstanden digitaal doorgeven. Daardoor hoef je minder vaak zelf standen op te nemen en kunnen verbruiksgegevens sneller zichtbaar worden in een app of klantomgeving.

Dat is vooral handig bij:

• jaarafrekeningen zonder handmatig invullen;
• verbruiksinzicht per dag, uur of kwartier;
• energie-apps die actuele meetdata gebruiken;
• dynamische tarieven of slimme laadoplossingen.

Hoe gedetailleerd je data ziet, hangt af van je leverancier, toestemming en instellingen. Niet iedere app toont dezelfde informatie.

Uitlezen kan ook uitgeschakeld zijn

Een slimme meter is niet altijd actief op afstand uitleesbaar. Je kunt dus een slimme meter in de meterkast hebben, terwijl je toch verzoeken krijgt om zelf standen door te geven.

Dat kan gebeuren als uitlezen is uitgezet, beperkt staat ingesteld of nog niet goed werkt. Ook bij een vorige bewoner kan ooit een andere keuze zijn gemaakt.

Wanneer het belangrijk is om zeker te weten welke meter je hebt

Voor alleen af en toe een meterstand noteren maakt het verschil niet altijd veel uit. Maar zodra automatische verwerking, zonnepanelen of dynamische tarieven meespelen, wil je wel zeker weten wat je meter kan.

Bij automatisch meterstanden doorgeven

Als je verwacht dat alles vanzelf gaat, kan een verkeerde aanname vervelend uitpakken. Ontbreken automatische standen, dan gebruikt de leverancier soms een schatting. Die kan afwijken van je echte verbruik.

Controleer het vooral bij:

• een verhuizing;
• een overstap naar een andere energieleverancier;
• een jaarafrekening die op een schatting lijkt te zijn gebaseerd;
• regelmatige verzoeken om meterstanden in te vullen.

Bij zonnepanelen en teruglevering

Met zonnepanelen wil je weten of je meter afname en teruglevering goed apart registreert. Een geschikte meter laat zien hoeveel stroom je van het net haalt en hoeveel je teruglevert.

Dat is belangrijk voor je jaarafrekening, saldering en terugleververgoeding. Kijk daarom of je meter aparte telwerken heeft voor teruglevering en controleer of die waarden ook in je energieomgeving zichtbaar zijn.

Bij twijfel is de netbeheerder opnieuw de beste partij om te bevestigen of jouw meter geschikt is voor jouw situatie.

Bij energie-apps of dynamische tarieven

Energie-apps en dynamische contracten werken het best met actuele meetgegevens. Zonder slimme meter, of met uitgeschakelde uitlezing, mis je vaak een groot deel van dat gemak.

Bij dynamische tarieven kan het bijvoorbeeld handig zijn om apparaten te plannen op goedkope uren:

• de wasmachine overdag laten draaien als stroom goedkoop is;
• een elektrische auto opladen in de nacht;
• een boiler of warmtepomp slim aansturen;
• grootverbruikers vermijden tijdens dure piekuren.

Controleer vooraf welke meetdata je contract of app nodig heeft. Zo voorkom je dat je pas na aanmelding merkt dat je meter niet genoeg gegevens doorgeeft.

Conclusie

Je herkent een slimme meter niet alleen aan een digitaal scherm. Kijk eerst of meterstanden automatisch binnenkomen, vraag je netbeheerder welk type meter op jouw adres geregistreerd staat en controleer eventueel het typenummer. Vraag daarbij ook of uitlezen op afstand actief is, want een slimme meter kan aanwezig zijn zonder automatisch gegevens door te sturen.